Thư Viện Cô Lan

Hồi mới bắt đầu chia sẻ về học ngôn ngữ, mình cũng không hay nhắc đến background của mình. Vì thật ra mình không thích kiểu “nghe tôi nói vì tôi có bằng này bằng kia.”

Nhưng gần đây mình nhận ra: người ta cần biết bạn là ai, không phải để phán xét, mà để biết họ có thể tin tưởng bạn không. Nên hôm nay mình kể một chút.

Mình có bằng Thạc sĩ Giáo dục tại Mỹ, chuyên ngành Bilingual Education – Giáo Dục Song Ngữ. Toàn bộ chương trình học của mình hoàn toàn bằng tiếng Anh. Mỗi mùa học đọc cả chục cuốn sách dày cộp bằng tiếng Anh, đến mức mình ngán đọc sách mấy năm trời, kể cả đọc truyện giải trí. Mỗi lớp học đều phải nộp luận văn ít nhất 10 trang bằng tiếng Anh, và mình chưa hề bị điểm đạo văn – plagiarism. Ai đi học college sẽ biết, plagiarism – tức là copy bài của người khác rồi nộp như bài mình tự viết – là lỗi nghiêm trọng nhất trong học thuật ở Mỹ.

Trong những năm đứng lớp, mình còn được đi training thêm về dạy song ngữ ở Đài Loan 2 tuần, học thêm về dạy song ngữ cho cấp lớn hơn (secondary school – từ lớp 6 đến 12) tại CARLA, Minnesota University trong mùa hè, và tham dự hội thảo giáo dục song ngữ WABE hằng năm, chưa kể mỗi năm mình tự cập nhật học thêm các phương pháp dạy hứng thú, có ý nghĩa, giúp cho tư duy phản biện (critical thinking) như sketchnote, modern classroom, gamification,…

Không phải để nói mình giỏi hơn ai, mà để nói rằng những gì mình chia sẻ về học ngôn ngữ không phải mình tự nghĩ ra. Nó có nền tảng, có nghiên cứu, có thực tiễn đằng sau.

Và quan trọng hơn, mình đã sống qua hành trình học ngôn ngữ đó, không chỉ đọc về nó. 5 năm đứng lớp, mình vẫn học mỗi ngày, training mỗi tháng, mỗi mùa hè lại thêm về giáo dục song ngữ. Và nếu bạn nghĩ 5 năm dạy song ngữ tiếng Việt ở trường cấp trung học Mỹ là cả ngày chỉ nói tiếng Việt với học sinh, thì không phải vậy đâu. Mình phải vận dụng 72 phép biến hóa, từ diễn kịch, giải thích, dịch sống Anh Việt ngay tại chỗ từng tiết học.

Chương trình mình dạy không chỉ là “bilingual” – thông thạo nghe và nói. Mà là “biliterate” – thông thạo 5 KỸ NĂNG NGÔN NGỮ: nghe, nói, đọc, viết, và cả metalinguistic – khả năng tư duy và suy nghĩ bằng ngôn ngữ đó. Cái kỹ năng thứ 5 này ít ai nhắc đến, nhưng đó mới là thứ giúp bạn linh hoạt trong giao tiếp thật, không bị cứng họng khi gặp tình huống mới.

Người ta nói giáo viên là người học suốt đời — mình không thấy đó là gánh nặng. Mình thích cái thử thách đó.

Nếu bạn đang học tiếng Anh mà vẫn cứng họng khi giao tiếp thật, mình nghĩ mình biết tại sao. Comment “muốn biết” hay câu hỏi của bạn để mình chia sẻ thêm nhé.